Taal vanuit een wetenschappelijk standpunt

Bij taal denken de meeste mensen aan woordenboeken, spelling en het leren van een vreemde taal. Maar er is veel meer te bestuderen als het gaat om taal. Taalwetenschap is de overkoepelende naam voor allerlei vakgebieden die taal vanuit een wetenschappelijk standpunt bestuderen. Het is dus geen wedstrijd welke taal de meeste woorden heeft, welke taal het mooist is of welke taal de meeste sprekers heeft, maar de studie van de structuur, het leerproces en de mogelijke problemen.


Bijna iedereen heeft wel een oordeel klaar over taal. Als het niet gaat om de zin en onzin van spellingsregels dan wel om de schoonheid van het Frans en de lelijkheid van het Duits. Soms menen mensen zelfs dan bepaalde talen beter zijn dan andere. Taalwetenschappers bestuderen taal zonder dit soort oordelen. Geen enkele taal is objectief gezien mooier of beter dan de andere. Onze (voor)oordelen over andere talen zijn vaak gebaseerd op onwetendheid of een ongepast superioriteitsgevoel. Alle talen op deze wereld kunnen alles uitdrukken wat nodig is voor menselijke communicatie. Indianentalen zijn niet primitiever omdat ze geen schrift kennen. Binnen die culturen was schrift niet nodig, maar onderscheidt men bijvoorbeeld wel twintig adelaar- of vissoorten. Gebarentaal is een ander twistpunt. Veel mensen menen dat deze talen afgeleid zijn van gesproken talen en niet hetzelfde kunnen uitdrukken. Gebarentalen zijn natuurlijke talen die los staan van gesproken talen en ze bieden ook de mogelijkheid voor filosofische discussies.

Binnen de taalwetenschap zijn er vele deelgebieden. Deze vier zijn de grootste:
  1. Algemene taalwetenschap: bestudeert de structuur van klanken, woorden en zinnen in alle talen van de wereld.
  2. Toegepaste taalwetenschap: richt zich op het ontrafelen van het taalleerproces, zowel eerstetaalverwerving door kinderen als tweedetaalverwerving door (jong-)volwassenen.
  3. Spraak- en taalpathologie: onderzoekt de problemen die kunnen ontstaan bij taal en spraak als gevolg van medische problemen, zoals een hersenbloeding, een vergroeid gehemelte of een hersenstoornis.
  4. Computationele taalkunde: een groeiend vakgebied wat zich richt op de combinatie tussen computers en taal, zoals automatische spraakherkenning, spraakproductie en vertaling.
Deze vier gebieden interageren met andere vakken zoals psychologie, sociologie, antroplogie en informatica en vormen zo meer specifieke deelgebieden.


De vijf gebaarelementen
Gebarentalen zijn in veel opzichten gelijk aan gesproken talen, maar er is veel minder bekend over deze visuele tal…
Een tweede taal leren op latere leeftijd
We zijn allemaal bekend met accenten van tweedetaalleerders, ofwel van onszelf, ofwel van leerders van het Nederlan…
Gebarentaal: mythe en waarheid
In dit artikel over gebarentaal worden een viertal veelgehoorde mythes ontkrachtigd. Is gebarentaal universeel? Kun…
Menselijke klanken: klinkers
Mensen kunnen allerlei verschillende klanken produceren met hun longen, stembanden, luchtwegen, mond, tong en lippe…
Menselijke klanken: medeklinkers
Mensen kunnen allerlei verschillende klanken produceren met hun longen, stembanden, luchtwegen, mond, tong en lippe…
Verplichte taalles voor ouders werkt niet
Op donderdag 4 september 2008 introduceerde minister Ella Vogelaar van Integratie het plan om ouders die niet goed…
Wat is algemene taalwetenschap?
De taalwetenschap is een veelomvattend, maar helaas nogal onbekend vakgebied. Wanneer mensen aan taal denken, gaat…
Wat is toegepaste taalwetenschap?
De meeste mensen verwachten dat taalwetenschappers alle talen spreken. Met zo’n 5000-6000 talen in de wereld is dat…